Gevorderd · Beeld, geluid en media · module 124 van 155
Toegankelijk communiceren met AI
Gebruik AI om alt-teksten, eenvoudige taal en ondertitels voor te stellen, en test ze met echte lezers.
Na deze les
Je laat alt-teksten, teksten in eenvoudige taal en ondertitels voorstellen, controleert ze op juistheid en test ze met mensen uit de doelgroep.
In beeld · Naast elkaar
Toegankelijk voor meer lezers
Beschrijf kort wat het beeld toont en waarom het er staat.
Korte zinnen en bekende woorden, met behoud van alle feiten en uitzonderingen.
Laat mensen uit de doelgroep de tekst of video uitproberen.
Onderdeel 1 van 3 · Alt-tekst
Je voorkeur voor minder beweging staat aan. Kies zelf elk onderdeel.
Toegankelijk is voor iedereen beter
Mensen lezen, kijken en luisteren op verschillende manieren. Iemand met een visuele beperking gebruikt een schermlezer, iemand anders leest liever korte zinnen, en veel mensen kijken video’s zonder geluid op de trein. Toegankelijke communicatie houdt daar rekening mee: beschrijvingen bij beelden, begrijpelijke taal, ondertitels en links met een duidelijke naam. AI kan daarbij helpen met een eerste versie (les 108). De controle en het testen met echte lezers blijven nodig.
Alt-tekst en eenvoudige taal
Een alt-tekst beschrijft in één of twee zinnen wat een afbeelding toont en waarom ze er staat. Een bestandsnaam of het woord foto helpt niemand. AI kan een beschrijving voorstellen, maar kan details verkeerd zien of iets verzinnen, zoals een naam of een emotie (les 64). Controleer de beschrijving dus met het beeld. Voor eenvoudige taal vraag je korte zinnen, bekende woorden, één boodschap per alinea en uitleg bij moeilijke begrippen. Controleer of feiten en voorwaarden behouden bleven (les 97).
Ondertitels, links en testen
Automatische ondertitels zijn een goed vertrekpunt, maar namen, cijfers en vakwoorden moet je nalezen, net als bij transcripties (les 121). Geef links een naam die zegt waar ze naartoe gaan, in plaats van klik hier. Een pdf met alleen gescande tekst is voor een schermlezer onleesbaar. Laat waar mogelijk mensen uit de doelgroep een tekst of video uitproberen. Een korte test met twee lezers vindt vaak meer dan een lange checklist.
Nieuw oefenvoorbeeld
Van uitleg naar een bruikbaar resultaat.
AI kan een eerste versie van alt-teksten, eenvoudige taal en ondertitels maken. Jij controleert de juistheid en test met echte lezers.
Fictieve oefensituatieFictief: een zwembad zet een foto online van een nieuw instapbad met een hellend vlak. AI stelt als alt-tekst voor: “Een blije familie geniet van een zonnige dag aan het zwembad.”
Bekijk een mogelijke uitwerking
Zo kan het
De voorgestelde alt-tekst verzint een familie en een gevoel, en mist de boodschap. Beter: “Het nieuwe instapbad met een hellend vlak, zodat je zonder trap het water in kunt.” Ik controleer met de foto dat er geen mensen op staan en dat het hellend vlak goed te zien is.
Waarom dit werkt
De alt-tekst beschrijft nu wat belangrijk is voor de lezer: hoe toegankelijk het nieuwe bad is. De verzonnen details zijn weg.
Maak het iets moeilijker
Herschrijf de openingsuren van het zwembad in eenvoudige taal. Welke uitzondering moet zeker behouden blijven?
Extra oefenen, op jouw tempo. Je hoeft niets in te sturen. Dit telt niet mee als automatische beoordeling.
Jouw werkplek · leren door te proberen
Maak iets. Kijk wat er verandert.
Even de AI-verbinding controleren… Je kunt het geschreven voorbeeld al bekijken.
Stel je opdracht voor aan Ende.
Lees het antwoord, verander één ding en vergelijk.
Eerder vastgehouden
Nieuwe versie
Jij houdt de controle
Wat wil je in je volgende poging verbeteren?
Alleen op dit apparaat. AI-antwoorden blijven alleen in dit paginageheugen. Dit is zelfcontrole, geen cijfer.
Waarom deze aanpak werkt
De alt-tekst beschrijft nu wat belangrijk is voor de lezer: hoe toegankelijk het nieuwe bad is. De verzonnen details zijn weg.
Een stap verder
Herschrijf de openingsuren van het zwembad in eenvoudige taal. Welke uitzondering moet zeker behouden blijven?
Probeer & ontdek · vrijblijvend
Word zelf de broncontroleur
Markeer alleen uitspraken die de bron niet ondersteunt. Controleer daarna je selectie.
Fictieve webpagina van een buurthuis met een foto, links en een korte tekst. Welke onderdelen helpen mensen met een schermlezer, of mensen die eenvoudige taal nodig hebben, niet?
Kies hierboven welke zinnen je zou corrigeren. Het antwoord blijft verborgen tot je je selectie controleert.
Deze proef werkt lokaal met fictieve gegevens en telt niet mee voor je lesafronding. Bij een nieuwe les of herladen begint ze opnieuw.
Een prompt om mee te starten
Help me een fictieve gemeentelijke mededeling toegankelijker maken. Tekst: “Ingevolge de herinrichting van de Marktstraat wordt het parkeren aldaar vanaf 1 maart verboden, behoudens voor vergunninghouders.” Schrijf een versie in eenvoudige taal van maximaal vier korte zinnen. Behoud alle feiten en de uitzondering. Stel daarna een alt-tekst voor bij een foto van de straat met een nieuw verbodsbord, en zeg wat ik in het beeld moet nakijken.
Pas het toe
Je nieuwsbrief bevat drie foto’s zonder alt-tekst, links met “klik hier” en een video zonder ondertitels.
Welke aanpak past het best bij deze situatie?
- Laat het zo; de meeste lezers zien de foto’s toch.
- Laat alt-teksten en ondertitels voorstellen, controleer ze op juistheid, geef de links een duidelijke naam en test met een lezer uit de doelgroep.
- Laat AI alles automatisch aanvullen en publiceer zonder controle.
Met JavaScript kun je je aanpak controleren en direct feedback krijgen.
Test je inzicht
Welke alt-tekst helpt een lezer met een schermlezer het meest?
- IMG_2041.jpg
- Foto
- Vijf vrijwilligers schilderen samen een bank in het park.
Extra oefenen
Kies een tekst en een afbeelding van je eigen organisatie. Laat een eenvoudige versie en een alt-tekst voorstellen, controleer ze op juistheid en laat één persoon uit de doelgroep ze lezen.
Eenvoudige versie: “Vanaf 1 maart mag je niet meer parkeren in de Marktstraat. Dat komt door de nieuwe inrichting van de straat. Heb je een vergunning? Dan mag je er wel parkeren.” Alt-tekst: “De Marktstraat met een nieuw bord: parkeren verboden, behalve voor vergunninghouders.” Controle: de uitzondering voor vergunninghouders bleef behouden, en op het bord staat die uitzondering ook echt.
