Basis · module 1 van 95
Begrijp wat AI kan
Herken waar AI je helpt en wanneer je zelf moet controleren.
Na deze les
Je kunt een geschikte AI-taak kiezen en uitleggen waarom een overtuigend antwoord nog geen betrouwbaar antwoord is.
Een taalmodel maakt een voorspelling
Een taalmodel genereert tekst door volgende tokens te voorspellen op basis van patronen die het tijdens training heeft geleerd en de context die je meegeeft. Een token kan een woorddeel, woord of leesteken zijn. Het model kan taal, code en verbanden verwerken, maar een vlot antwoord bewijst niet dat de inhoud klopt.
Gebruik AI als eerste meedenker
Laat AI een tekst structureren, alternatieven voorstellen of een moeilijk begrip uitleggen. Geef duidelijke grenzen. Voor een exacte berekening gebruik je een rekenhulpmiddel; voor actuele feiten controleer je een passende bron. Ook een model met zoek- of rekentools kan fouten maken.
Controleer wat gevolgen heeft
AI kan onjuiste feiten of verzonnen bronnen presenteren: dat noemen we hallucinaties. Controleer namen, getallen en beweringen bij de oorspronkelijke bron. Hoe groter de gevolgen van een fout, hoe grondiger je controle. Laat belangrijke beslissingen bij iemand met de juiste kennis.
Een prompt om mee te starten
Ik organiseer een buurtactiviteit. Bedenk vijf uitnodigende titels en geef per titel één reden waarom die bij buurtbewoners past. Verzin geen feiten over de activiteit. Stel vragen als je informatie mist.
Pas het toe
Je bereidt een buurtfeest voor. Je hebt drie uitnodigingstitels nodig en wilt het exacte aantal inwoners van de gemeente weten.
Welke aanpak past bij deze twee taken?
- Laat AI titels voorstellen; controleer het inwonertal bij de officiële statistiekbron.
- Neem beide antwoorden over als de tekst overtuigend is.
- Vraag AI het inwonertal drie keer en neem het meest genoemde getal.
Met JavaScript kun je je aanpak controleren en direct feedback krijgen.
Test je inzicht
AI noemt een exact cijfer zonder bron. Wat doe je?
- Het cijfer gebruiken omdat het antwoord overtuigend klinkt.
- Het cijfer controleren met een geschikte oorspronkelijke bron.
- Dezelfde vraag herhalen en het meest voorkomende cijfer kiezen.
Extra oefenen
Kies één taak uit je dagelijkse leven waarvoor AI geschikt is en één taak waarbij je extra controle nodig hebt. Schrijf per taak waarom, en hoe je het resultaat zou controleren.
Geschikt: drie varianten voor een uitnodiging, want ik kan de toon en duidelijkheid zelf beoordelen. Extra controle: een samenvatting van een contract. Ik vergelijk elke belangrijke afspraak met de originele tekst en laat juridische vragen door een deskundige beoordelen.